Dat huwelijk wordt niks!

ORLANDO en Jane waren tegen alle adviezen van de leiders van hun gemeente en ouders in, toch getrouwd. De ouders maakten zich zorgen vanwege de familie-achtergrond van Jane. Ze waren echt niet alleen weerbarstig. De onzekerheid die daarna ontstond door alle kritiek was de aanleiding tot een vrijwillige periode van afstand nemen. Orlando ging een jaar naar het buitenland. Ze bleven schrijven, het hart bleef hunkeren. Jane wist wel dat iedereen dacht: die is niet goed voor Orlando.

Ze was als meisje van de straat tot bekering gekomen. Het huwelijk van haar ouders was al stuk, voor ze kon lopen. Orlando was de trots van zijn gezin, intelligent, hardwerkend, een stevige kerel met een zacht hart voor God. Tijdens een zomeractie van de gemeente hadden Orlando en Jane elkaar leren kennen. Het was gelijk heftig aan.

Iedereen bemoeide zich ermee

Iedereen bemoeide zich er mee. Toch kwam het zover dat ze trouwden. 'We zullen wel eens bewijzen dat ze ongelijk hebben.'

Toen ik ze ontmoette waren ze al vijf jaar gelukkig getrouwd. Het waren jonge, energieke zendelingen. Jane was model zendeling. Vriendelijk, open, leergierig. Ze waren samen duidelijk cultureel aangepast.

We hadden een werkbespreking, het persoonlijke element kwam eigenlijk zo even terloops ter sprake. Toen zag ik donkere wolken steeds maar om die twee hardwerkende jongelui. Na het horen van hun verhaal begreep ik dat dat de woorden waren die in Orlando's achterhoofd klonken, als er wat spanning was in hun relatie: 'Dat huwelijk wordt niets, dat loopt faliekant verkeerd, je bediening gaat naar de knoppen.' Ik zag hoe verbeten Jane de hele wereld zou bewijzen dat ze een goede echtgenote was. Maar dan moest elke spanning ten koste van alles vermeden worden. De goed bedoelde adviezen waren een vloek geworden die hen achtervolgden.

Durf je het oneens te zijn?

Orlando en Jane begrepen waar al die bezwaren vandaan kwamen. Ze waren het gemanipuleer om ze uit elkaar te houden nog niet vergeten. Ze hadden verder de zaak losgelaten. Ik vroeg hen toen naar hun innerlijke reactie als ze samen spanningen beleefden. Orlando wees naar zijn achterhoofd en herhaalde letterlijk de woorden, die ik in mijn gedachten kreeg. Jane's ogen sprongen vol tranen toen ik vroeg: Durf je dan wel eens een conflict te hebben met Orlando, of denk je dan: 'zie je wel, ze hebben toch gelijk?' Jane's angst om te falen brak toen open. Orlando werd weer boos over de harde woorden die er gebruikt waren.

Beschermend legde hij een hand om Jane heen. 'We redden het samen wel hoor!'

Ik legde toen uit hoe negatieve opinies een vloek kunnen worden. Een vloek is een 'negatieve belofte': als je dit doet, zal er dat gebeuren... Woorden van ouders of mede gelovigen kunnen zo een vloek worden die je de rest van je leven achtervolgt. Die woorden waren ook de oorzaak dat Orlando en Jane steeds spanningen probeerden te ontlopen. Een belangrijke pijler onder elk huwelijk is te leren samen de waarheid onder ogen te zien. De angst had hun relatie geremd en bracht eenzaamheid.

Bevrijdend gebed

We kwamen samen tot een bevrijdend gebed. We hebben de kracht van die negatieve woorden verbroken en de zegen uitgesproken: het Shalom van Gods Koninkrijk. Orlando en Jane waren nu zelf leiders. Ze zouden vast nog wel eens adviezen moeten geven over trouwen. Zouden ze wel eerlijk durven adviseren? Of waren ze zo bang om iets negatiefs te zeggen dat ze hun leiderschap positie in zulke zaken ontkenden? Ik vroeg het hun recht op de man af. We hadden gelijk een aktueel probleem waar ze mee zaten... Na hun eigen ervaring durfden ze niet goed iets af te remmen als er een relatie ontstond die onwijs leek.

Samen kwamen we tot een oplossing waar ze dachten dat ze mee konden leven. Er zijn immers momenten dat je met wijsheid, geduld en voorzichtigheid, jongelui moet wijzen op de grote onderlinge verschillen, hoe ze moeilijk bij elkaar passen, hoe weinig kans van slagen een huwelijk kan hebben. Hoe belangrijk het is dat de families ook wat bij elkaar passen. Zo niet, dan ontstaat er weer een reeks van nieuwe problemen die je wel onder ogen moet zien: spanningen bij verjaardagen, familie feesten. Natuurlijk kan een liefde sterk genoeg zijn om het allemaal te redden, tegen alle stormen in, maar hoe sterk is die liefde?

Onze conclusie was dat na een waarschuwend geluid er gelijk een opbouwend woord nodig is: 'Als je toch trouwt, wil ik de eerste zijn om je te zegenen en je aan te vuren, en als het kan, je te helpen slagen!'

Woorden als een brandmerk

Deze ontmoeting heeft me geholpen om me nog meer bewust te zijn hoe diep woorden van voorgangers en pastorale werkers als een brandmerk meegedragen worden, de rest van het leven. Mocht u daar ook mee zitten dan is het goed om dit eens met iemand uit te praten en afstand te nemen van die woorden. Zelfs als je net zoals Orlando en Jane zou zeggen: 'Achteraf gezien begrijpen we het goed. Het is de genade van God, dat we nog zo goed terecht zijn gekomen.' Het gaat er niet om of al die adviezen wel of niet goed waren, maar dat ze geen aanknopingspunten worden voor negatieve gedachten, waardoor duisternis binnen kan dringen en een bron van problemen worden.

Téo van der Weele